Nội dung:
Chia sẻ nội dung này trên: FacebookNghiên cứu: Tybjærg Nordestgaard A, Chasman DI, Moorthy V, et al. Thirty-year risk of cardiovascular disease among healthy women according to clinical thresholds of lipoprotein(a). JAMA Cardiol. 2025;Epub ahead of print.
Thiết kế nghiên cứu: Phân tích quan sát tại Hoa kỳ trong chương trình Women’s Health Study; 27,748 phụ nữ có Lp(a) nền; theo dõi trung vị 27.8 năm.
Kết quả chính (số liệu):
- So với Lp(a) < 10 mg/dL (mốc tham chiếu), HR biến cố CV chính tăng theo ngưỡng:
- 30–<60 mg/dL: HR 1.16 (1.05–1.28)
- 60–<90 mg/dL: HR 1.28 (1.15–1.43)
- 90–<120 mg/dL: HR 1.41 (1.17–1.71)
- Ở mức >99th percentile (≈ ≥131 mg/dL):
- Nguy cơ đột quỵ thiếu máu tăng 85% so với ≤50th percentile
- Nguy cơ tử vong tim mạch tăng 86% so với ≤50th percentile
- RR biến cố CV chính cao hơn 16% ở 30–<60 mg/dL và gần 55% ở ≥120 mg/dL (so với <10 mg/dL).
Kết luận của nghiên cứu: Lp(a) tăng—đặc biệt rất cao—liên quan tăng nguy cơ dài hạn không chỉ CHD mà còn đột quỵ thiếu máu và tử vong tim mạch; gợi ý vai trò phân tầng nguy cơ theo ngưỡng lâm sàng.
Nhận định chuyên môn và Ứng dụng lâm sàng
Bình luận/chuyên gia: Tác giả cho rằng nên cân nhắc tầm soát Lp(a) vì xét nghiệm “dễ và rẻ”, và do Lp(a) mang tính di truyền, có thể đo 1 lần trong đời; tuy nhiên vẫn cần bằng chứng rằng hạ Lp(a) làm giảm biến cố (đang chờ các thử nghiệm kết cục).
Khả năng ứng dụng thực hành:
- Có thể dùng Lp(a) như yếu tố tăng cường nguy cơ để “đẩy mạnh” kiểm soát LDL-C, HA, lối sống ở người Lp(a) cao, nhất là rất cao.
- Chưa thể suy ra lợi ích từ thuốc hạ Lp(a) cho đến khi có kết quả thử nghiệm kết cục; hiện tại ứng dụng chính là phân tầng nguy cơ + tối ưu dự phòng chuẩn.